Znajomość koncepcji kultury bezpieczeństwa i ubóstwa energetycznego wśród studentów
DOI:
https://doi.org/10.34813/52coll2025Słowa kluczowe:
kultura bezpieczeństwa, ubóstwo energetyczne, ekosystem, bezpieczeństwoAbstrakt
Artykuł prezentuje projekt interdyscyplinarnej platformy naukowej jako podstawy do zrozumienia problemu „konsumowania”, szeroko rozumianej energii przez człowieka w jego procesach życiowych, a w dalszej kolejności także cywilizacyjnych. Ponad treści odkryte i ogólnie znane dotyczące problemu ubóstwa energetycznego, zasadniczy nacisk w artykule został położony na kulturę bezpieczeństwa. Jej rola nie tylko w naukach o bezpieczeństwie nabiera swoistego przyspieszenia i znaczenia, a w niedalekiej przyszłości będzie określała stosunek ludzkości do materialnych i pozamaterialnych składowych osiągnięć cywilizacyjnych.
Celem artykułu jest wykazanie korelacji ubóstwa energetycznego z postępem technologicznym, jak i z racjonalnym zużyciem energii. Problem główny badań został zredagowany w formie pytania: w jaki sposób wzmocnienie kultury bezpieczeństwa może zwiększyć skuteczność i trwałość rozwiązań mających na celu łagodzenie wszechobecnego problemu ubóstwa energetycznego? Aby osiągnąć postawiony cel przeprowadzono ankietę wśród studentów Politechniki Rzeszowskiej, której celem było zbadanie poziomu wiedzy, postaw, wpływu na życie oraz zidentyfikowanie najczęstszych przyczyn ubóstwa energetycznego. W artykule zaprezentowano wyniki badań oraz ich analizę, podkreślając wnioski i rekomendacje, które w opinii ankietowanych mogą przyczynić się do poprawy obecnej sytuacji. Przedstawione w niniejszym opracowaniu badania mają charakter pilotażowy i stanowią jedynie fragment bardzo szerokiej tematyki.
Bibliografia
Barnes, D. F., Khandker, S. R., Samad, H. A. (2011). Energy poverty in rural Bangladesh. Energy Policy, 39(2), 894-904. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2010.11.014.
Bouzarovski, S. (2018). Energy Poverty – (Dis)Assembling Europe’s Infrastructural Divide. Palgrave MacMillan.
Bouzarovski, S., Petrova, S. (2015). A global perspective on domestic energy deprivation: Overcoming the energy poverty-fuel poverty binary. Energy Research & Social Science, 10, 31–40. https://doi.org/10.1016/j.erss.2015.06.007
Derski, B. (2024). Udział OZE w 2024 najwyższy w historii. Prąd najtańszy od lat, ale… Wysokie Napięcie. https://wysokienapiecie.pl/107066-udzial-oze-w-2024-najwyzszy-w-historii-prad-najtanszy-od-lat-ale/
Hills, J. (2011). Fuel Poverty: The Problem and its Measurement. Interim Report of the Fuel Poverty Review. Centre of Analysis of Social Exclusion, The London School of Economics and Political Science.
Lis, M., Miazga, A. (2015). Kogo obciąży wzrost cen energii. Mapa wydatków energetycznych Polaków. Instytut Badań Strukturalnych (IBS). IBS Working Paper, 11.
Energy Law. (2022). OJ 2022.1385, https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/prawo-energetyczne-16798478/art-5-gb
R K. (2018, January 29). Jak Homo sapiens wychodził z Afryki (synteza badań). Przystanek Nauka. https://przystaneknauka.us.edu.pl/artykul/jak-homo-sapiens-wychodzil-z-afryki-synteza-badan
Sommer, H., Zakrzewski G. (2020). Ecological security vs. food security. Humanities and Social Sciences, XXV, 27(4), 139–153. https://oficyna.prz.edu.pl/zeszyty-naukowe/humanities--and-social-sciences/hss-27-2020/hss-2020-04.
Sommer, H., Zakrzewski, G. (2023a). A culture of security versus digital. Exclusion as a form of social exclusion. Humanities and Social Sciences, 30(3), 141–151. https://doi.org/10.7862/rz.2023.hss.33
Sommer, H., Zakrzewski, G. (2023b). Understanding space security culture as a new explored human environment, Humanities and Social Sciences, 30(4), 317–329. https://doi.org/10.7862/rz.2023.hss.82
Świerszcz, K. (2017). Ubóstwo energetyczne jako wyznacznik poziomu bezpieczeństwa energetycznego gospodarstw domowych. Przegląd Nauk o Obronności, 2(3), 187–196. https://doi.org/10.5604/01.3001.0012.9840
EU. (2023a). Directive (EU) 2023/1791 of the European Parliament and of the Council of 13 September 2023 on energy efficiency and amending Regulation (EU) 2023/955.
EU. (2023b). Commission Recommendation (EU) 2023/2407 of October 20, 2023, on Energy Poverty, OJ.EU.L.2023.2407. https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzienniki-UE/zalecenie-2023-2407-dotyczace-ubostwa-energetycznego-72217331
Zhao, J., Dong, K., Dong, X., Shahbaz, M. (2022). How renewable energy alleviate energy poverty? A global analysis. Renewable Energy, 186, 299–311. https://doi.org/10.1016/j.renene.2022.01.005
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Jacek Fabisiak, Hanna Sommer, Grzegorz Zakrzewski

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.


