ZMIANY WOBEC RODZINNEJ PIECZY ZASTĘPCZEJ SKUTKIEM EDUKACJI I GLOBALIZACJI.
WYZWANIA DLA DALSZYCH DZIAŁAŃ Z PERSPEKTYWY WYNIKÓW PODŁUŻNYCH BADAŃ OD 2008 DO 2021 ROKU
DOI:
https://doi.org/10.34813/36coll2025Słowa kluczowe:
globalizacja, edukacja, piecza zastępcza, wiedza o pieczy zastępczej, postawy społeczne wobec pieczy zastępczejAbstrakt
Globalizacja wywiera istotny wpływ na funkcjonowanie struktur społecznych, w tym na system rodzinnej pieczy zastępczej, który stanowi szczególny element polityki społecznej. Celem niniejszego opracowania jest przedstawienie wybranych konsekwencji globalizacji w kontekście rodzinnej pieczy zastępczej, w oparciu o analizę literatury przedmiotu oraz wyniki badań własnych przeprowadzonych metodą sondażu diagnostycznego w latach 2008–2021. Badaniami objęto studentów pedagogiki oraz słuchaczy studiów podyplomowych „Kwalifikacje Pedagogiczne” prowadzonych w szkole wyższej. W badaniu przyjęto założenie, że edukacja odgrywa kluczową rolę w inicjowaniu i wspieraniu pożądanych zmian w systemie pieczy zastępczej w dobie globalizacji. Wyniki badań wskazują na wzrost poziomu wiedzy respondentów w zakresie funkcjonowania rodzin zastępczych, a także na zwiększenie liczby osób deklarujących chęć założenia rodziny zastępczej w przyszłości. Zidentyfikowano istotny związek pomiędzy deklarowaną gotowością do pełnienia funkcji rodziny zastępczej a osobistą znajomością osób, które taką funkcję już pełnią. W związku z tym rekomenduje się kontynuację działań edukacyjnych oraz upowszechnianie dobrych praktyk w obszarze rodzinnej pieczy zastępczej.
Bibliografia
Bauman, Z. (2000). Globalizacja i co z tego dla ludzi wynika. Państwowy Instytut Wydawniczy.
Cimek, G. (2011). W labiryncie pojęć – globalizacja jako kategoria teoretyczna. Zeszyty Naukowe Akademii Marynarki Wojennej, Rok LII, 4(187), 159–178.
Cimek, G. (2023, 7 marca). Czas Globalczyka (1 i 2). Tygodnik Spraw Obywatelskich, 166(10). Pobrano 7.10.2024 z: https://instytutsprawobywatelskich.pl/czas-globalczyka-1-i-2/
Dranicki, T. (2021). Chińska wizja globalizacji. Colloquium, 1(41), 35–54. http://doi.org/10.34813/03coll2021
Gajewska, G. (2009). Rodzinna opieka zastępcza. Z perspektywy województwa lubuskiego. Zielona Góra: Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego. Departament Polityki Społecznej – Regionalne Centrum Animacji Kultury.
Gajewska, G. (2021b). Troska o dziecko troską o jego opiekunów. Piecza zastępcza i adopcja w warunkach pandemii. Porównanie wyników sondaży 2021 i 2009. Roczniki Pedagogiczne, 4, 119–136. http://doi.org/10.18290/rped21134.10
Gajewska, G. (2022). Profesjonalizacja rodzinnej pieczy zastępczej i postaw wobec adopcji dziecka realizowana w szkole wyższej. W: Harewska N., Gajewska, G., Profesjonalizacja rodzinnej pieczy zastępczej. Teoria a praktyka (s. 244-275). Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Gajewska, G. (2023). Opiekuńczość i rodzinność młodych ludzi w trakcie zmian? Wybrane aspekty. Wychowanie w Rodzinie, 30(3), 1–21. http://doi.org/10.61905/wwr/177001
Gajewska, G.G. (2020). Współczesne tendencje, problemy oraz wyzwania w opiece i wychowaniu. Teoria, metodyka i praktyka w opinii studentów. Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Gajewska, G.G. (2021a). Piecza zastępcza w pandemii w percepcji osób zaangażowanych w jej sprawowanie. Horyzonty Wychowania. 20(53), 49–60. http://doi.org/10.35765/hw.1523
Kolankiewicz, M. (2022). Placówki opiekuńczo-wychowawcze. Historia i współcze-sność. Wydawnictwo Difin. Komisja Europejska. (2010). Komunikat Komisji Europa 2020. Strategia na rzecz inteligentne-go i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu. https://ec.europa.eu/eu2020/pdf/1_PL_ACT_part1_v1.pdf
Kozak, S. (2010). Patologia eurosieroctwa w Polsce. Skutki migracji zarobkowej dla dzieci i ich rodzin. Wydawnictwo Difin.
Malewska, A., Filary-Sczepanik, M. (red.). (2022). Globalizacja i współzależność. Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie.
Melosik, Z., Szkudlarek, T. (2010). Kultura, tożsamość i edukacja. Migotanie znaczeń. Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Micał, M. (2022, 4 marca). Proces globalizacji we współczesnym świecie. Zeszyty Naukowe Zakładu Europeistyki Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie. http://znze.wsiz.rzeszow.pl/z08/7_Malgorzata_Mical_Proces.pdf
Ministerstwo Edukacji Narodowej. (2019, 5 lipca). Podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2019/2020. Gov.pl. https://www.gov.pl/web/edukacja/podstawowe-kierunki-realizacji-polityki-oswiatowej-panstwa-w-roku-szkolnym-20192020
Ministerstwo Edukacji Narodowej. (2021, 9 lipca). Podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2021/2022. Gov.pl. https://www.gov.pl/web/edukacja/podstawowe-kierunki-realizacji-polityki-oswiatowej-panstwa-w-roku-szkolnym-20212022
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. (2021). Informacja Rady Ministrów o realizacji w roku 2020 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Gov.pl. https://www.gov.pl/web/rodzina/informacja-rady-ministrow-o-realizacji-w-roku-2020-ustawy-z-dnia-9-czerwca-2011-r-o-wspieraniu-rodziny-i-systemie-pieczy-zastepczej
Nowakowska, E. (2018). Wybrane aspekty systemu opieki zastępczej w Niemczech. Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze, 571(6), 20–27. http://doi.org/10.5604/01.3001.0012.2881
Nowakowska, E. (2022). Usamodzielnienie się podopiecznych rodzinnych i instytucjonal-nych form pieczy zastępczej w Niemczech i Polsce [Niepublikowana praca doktorska, Uniwersytet Zielonogórski]. Zielona Góra: Archiwum Uniwersytetu Zielonogórskiego.
Przeperski, J. (2024). Analiza uwarunkowań decyzji o umieszczeniu dziecka opuszczonego w zastępczym środowisku opiekuńczym. Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Ruszkowska, M., Zmysłowska, M., Broża, P., Hauser, A. (2024). Raport: Rodzicielstwo zastępcze w Polsce. Wyzwania i rozwiązania. Łódź: Fundacja Pomocy Dzieciom „Happy Kids”. Pobrano 6.10.2024 z: https://www.happykids.org.pl/wp-content/uploads/ 2024/03/RAPORT_RODZICIELSTWO_ZASTEPCZE_HAPPY_KIDS_2024.pdf
Sejmik Województwa Lubuskiego. (2021). Strategia rozwoju województwa lubuskiego 2030. https://bip.lubuskie.pl/system/obj/50182_SRWL_2030.pdf
Sienkiewicz, Ż. (2020). Zjawisko drenażu mózgów w Polsce. Catallaxy, 5(1), 35–41. http://doi.org/10.24136/cxy.2020.004
Szarfenberg, R. (2019). Współczesne kierunki rozwoju polityki społecznej w ujęciu global-nym, europejskim i lokalnym. Budujemy nowy model pomocy społecznej [cykl konferencji konsultacyjnych]. http://rszarf.ips.uw.edu.pl/kierunki/
Śliwiński, R. (2018a). Czynniki zmieniające proces globalizacji. Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, 372, 7–19.
Śliwiński, R. (2018b). Globalizacja 4.0. W: M. Bartosik-Purgat, A. Hadryś-Nowak (red.), Handel i finanse międzynarodowe w świetle wyzwań XXI wieku (149–160). CeDeWu.
Ślusarczyk, B. (2010). Teoretyczno-praktyczne aspekty globalizacji gospodarczej. Częstochowa: Wydział Zarządzania Politechniki Częstochowskiej.
Światowe Forum Ekonomiczne. (2022). Globalny Raport Ryzyka 2022. https://www.weforum.org/reports/global-risks-report-2022/digest.
Tanaś V., Welskop W. (red.) (2016). Edukacja w zglobalizowanym świecie. Wydawnictwo Naukowe Wyższej Szkoły Biznesu i Nauk o Zdrowiu Łódź. https://www.wsbinoz.edu.pl/wgrane-pliki/edukacja_w_zglobalizowanym_swiecie_red._v._tanas_w._welskop_0.pdf
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. (Dz.U. z 2011 r., poz. 998). Pobrane z: http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/ DocDetails.xsp?id= WDU20111490887.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Grażyna Gajewska
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
